युरोपका पत्रकारहरुले केहि कट्टु, डोको र नाम्लो उपहार लिनुपर्ला नी !

FNJ-Europe

ठ्याक्कै दुई वर्ष पुग्न दुई हप्तालाई दुई दिन कम । युरोपमा बसेका नेपाली पत्रकारहरुको संस्था, नेपाल पत्रकार महासंघ युरोप (एफ एन जे युरोप) को पहिलो अधिबेशन भएको । अब दोस्रो अधिबेशन आगामी आइतवार हुँदै छ । काम गर्ने बेला  दुला पसेपनि । अधिबेशन आउनासाथ पदकालागि सतहमा देखिनेको संख्या भने चाख लाग्दो छ । काम गर्ने बेला बेपत्ता झैं भएपनि कुनै न कुनै पदकालागि आफू योग्य भएको दाबी गर्नेहरुको बायोडाटा सतहमा छचल्किएर युरोपदेखि नेपालसम्मकै नेपाली समूदायसम्म पोखिएको छ । त्यसो त, काम नगरेपनि नेपाल पत्रकार महासंघ युरोप प्रतिको चासो यसले देखाउँछ । तर एफ एनजे युरोपका लागि जुन नेत्रित्वको दाबी भैरहेको छ त्यो हेर्दा युरोपका पत्रकारहरुलाई केहि थान कट्टु, डोको र नालोको उपहार पो दिनु पर्ने हो कि ? यसो भन्दा कसैलाई च्वास्स लाग्न सक्छ । तर अहिलेको अवस्थाले त्यहि तितो तथ्यलाई संकेत गर्न खोजिरहेको छ । 

कार्यालय बेचेर कमिशन खाने चक्करले माओवादीमा रडाको

sahid-smriti-sabhaagriha

(दुइ माओवादीका केहि नेता मिलेर बेचेर कमिशन कुम्ल्याउन खोजेको एउटा यहि हल र यसपछिको तस्विरको पार्टी कार्यालय हो ।)

पत्रकार यादव देवकोटाले आफ्नो सामाजिक सञ्जालमा भनेका छन् “धेरै मानिसहरुले भनेकै थिए–कमाउन नपाएर, मन्त्री नपाएर, पद नपाएर फुटेका हुन् । चितवन कार्यलय भवन बेचेर गोजी भर्ने अभियानमा ठेस पुगेपछि गरिएको विरहीमाथिको कारबाहीले त्यसलाई पुष्टि गरेजस्तो लाग्यो ।” उनले भने जस्तै यतिखेर नेकपा-माओवादी र एकिक्रित नेकपा माओवादीमा कमिशनको चक्कर चलेको छ । त्यो चक्कर दुबै माओवादीको हक लाग्ने चितवन पार्टी कार्यालय बेचेर कमिशन खानकालागि हो । यसलाइ जति लुकाउन खोजेपनि दुबै माओवादीका तर्फबाट आएका प्रेस बिज्ञप्ती र प्रेस बक्तब्य, बिरोध र समर्थनले छर्लङ्ग पार्छन् । यो बिबादले माओवादीमा किचलो, तानातान र भाँडभैलो उत्पन्न भएको छ । त्यति मात्रै होइन, यादव देवकोटाले भने झैं ‘कमिशन, दाम, पद र गाडी नपाएकाले पो पार्टी फुटाएका रहेछन् की’ भन्ने बिगतको आरोपलाई सोच्न बाध्य पारेको छ । 

फोन गर्न कि रुखमा कि त डाँडामा

  • गोपाल पोखरेल / उदयपुर

small0नगर क्षेत्रमै रहेरपनि टेलिफोन गर्न कि त अग्लो रुखमा चढ्नुपर्छ या त एक घन्टाको बाटो हिँडेर चुरेको डाँडाँमा पूग्नुपर्छ भन्दा जो कोहीलाई अनौठो लाग्नसक्छ । तर, त्रियुगा नगरपालिका-९ स्थित दमौति गाँउमा बस्ने करिव दुई हजार स्थानीयले बर्षौदेखि यो नियति भोग्नु परिरहेको छ ।

नगरपालिका भएको पन्धौं बर्ष पुगिसक्दापनि सरकारी बेवास्ताकै कारण यहाँका सर्वसाधारण संचार सम्पर्कबिहीन अवस्थामा बस्नु परेको हो । गाविसबाट नगरपालिका बन्न सडक, विजुली, खानेपानी, टेलिफोनलगायतका आधारभूत आवश्यकता पुरा भएको हुनुपर्छ । तर दमौतिका सर्वसाधारण यी सबै सुविधाबाट बन्चित छन् । पर्याप्त पानीकै अभावमा कतिपय सर्वसाधारणको घरमा शौचालयसमेत छैन । 

वालिकाको कविता : भ्रष्टाचारमुक्त समाज हाम्रो अधिकार

सभ्यता नेपाल / स्नो एपेक्स एकेडेमी, , काठमाडौं

sabhyata-nepal

एउटा शिक्षक प्राध्यापक

पढाउने काम छोडेर

आफैं राजनीति गर्छ

र, भन्छ – देश नेताले बिगार्यो ।

००००००००००००००००००

एउटा व्यापारी

आफै चामलमा ढुंगा मिसावट गर्छ

कालो दाललार्इ रातो र सेतो बनाउँछ

आफैं भ्रष्टाचार बन्छ

र, भन्छ-देश भ्रष्टाचारले बिगार्यो । 

जो न्युन छ उसैलाई चाहिने अलग्गै प्रदेश ?

ek-madhesh-ek-pradeshनेपालमा अहिले तराई मूलका पार्टीहरुले आफूलाई अलग्गै प्रदेश । आफ्नै जातिको शासन हुनुपर्ने माग गरिरहेका छन् । तर के तिनको माग जायज छ ? नितिगत रुपमा नेपालको संविधानमा तिनको सहभागिताको प्रश्न उल्लेख होला नै । तर संख्यात्मक हिसाबलेपनि तिनको माग जायज छैन ।

नेपालमा छेत्रीहरुको संख्या सबैभन्दा बढि देखिन्छ । कुन जातको संख्या कति छ भनेर हेर्दा क्षेत्रीहरुको संख्या १६ दशमल छ प्रतिशत छ । ब्रह्मणहरुको १२ दशमलव दुई छ । बरु जनजातिहरुमा मगरहरु सात दशमलव एक प्रतिशतमा छन् । थारुहरुको संख्या छ दशमलव छ प्रतिशत छ । मधेशीहरुको संख्या त तामाङहरुको भन्दापनि कम छ । जबकि मगर, तामाङ र थारुहरुले अलग्गै शासन माग्न सकेका छैनन् मधेशी दलहरुले मधेशीकालागिजसरि । कसरि मधेशीहरुको अलग्गै शासन हुन सक्छ ? 

बेल्जियममा हुँदै छ नेपाल महोत्सव

nepali-festival-in-Belgium

बेल्जियममा नेपाल महोत्सव हुँदै छ । आउने अक्टोवर ४ र ५ का दिन बेल्जियमको पर्यटकीय स्थल साउथफोन्टीनमा नेपाल महोत्सव हुन अलगेको हो । बेल्जियमको साउथफोन्टीन नगरपालिकाले साउथफोन्टीन भन्ने स्थानमा ‘सानो नेपाल’ भन्ने नाममा चार दिने नेपाल महोत्सवको अवसर पारेर एन आर एन बेल्जियमले महोत्सव आयोजना गर्न लागेको छ । एनआरएन बेल्जियमले त्यसैलाई मौका छोपेर त्यहि समय र स्थानमा यस पटक दुई दिने नेपाल महोत्सवको आयोजना गरेको हो । यो महोत्सव हजारौ बिदेशी पर्यटकहरुले अवलोकन गर्ने अनुमान गरीएको छ । किनकि यो नगरपालिकाले आयोजना गर्ने मेलाहरु बिगतमापनि पर्यटकहरुकालागि निकै आकर्षक रहँदै आएका छन् । उक्त महोत्सव विशेष गरेर नेपाल पर्यटन प्रबर्द्धन र नेपाली कला,संस्कृतिलाई चिनाउने सुनौलो मौकाको रुपमा रहेको एन आर एन बेल्जियमको जिकिर छ ।

वीपी विचारयात्राको समापनमा

  • आनन्दराम पौडेल

anandaram-paudel-33434विचारयात्रा समापन गरिएको दिनको साँझ रामचन्द्र पौडेल भेटघाटमा धेरै अल्मलिएनन् । आराम गर्ने सूरले राती चाँडै बेडरुमभित्र छिरे । सुत्ने तरखर गर्दैथिए, बेडरुमको छेउमा वीपी स्वयं विराजमान भैराखेको देखे । रामचन्द्र एकपल्ट झस्के, तुरुन्तै सम्हालिए र वीपीलाइ प्रणाम गरे । पलङमा बस्नलागेका थिए, फेरि के सोचेर दरीमा बसे । र वीपीतिर टुलुटुलु हेरिरहे । वीपीले नै मुख फोरे – तिमीहरुले ‘वीपी विचारयात्रा’ भनेर देशव्यापी दौडाहा गर्यौ ।

तिमीले त वुझेका छौ नि, मेरो विचारको सारतत्व के हो ?”

“समाजवादी अर्थतन्त्र र लोकतान्त्रिक संस्कृति नै तपाईंको विचारको चुरो हो । यतिसम्म त प्राय सबैले वुझेका छन् ।” रामचन्द्र पौडेलले भने । “वुझ्न त ठीक वुझेका रहेछौ । तिमीहरु आफुलाइ वीपी विचारका अनुयायी ह्वौं भनेर दाबी गर्छौ । के यो विचारलाइ कार्यान्वयनमा लगेका छौ ?” वीपीले झ्याप्पै सोधे । 

कविता : थरीथरी मन

  • गौतम “उदय” / अमेरिका

udaya-gautam-usa

कस्तो होला मन तिम्रो, हेर्न पाए हुन्थ्यो

मेरोलागि घाउ छोप्ने, मलमपट्टि बन्थ्यो ।

०००००००००००००००

लुकेर नै आयौ आउंदा, मैले चालै पाइन

गोरो छ कि कालो भनी, प्रश्नचिन्न लाइन

प्रवाशका नेपाली : दलका कार्यकर्ता मात्रै बन्ने कि नयाँ संविधानमा बहस थाल्ने ?

constitution

दोस्रो संविधान सभामार्फत नयाँ संविधान बनाउने प्रक्रियामा जानु अघि गोलमेच सम्मेलनको माग गरेको नेकपा-माओवादीपनि यो प्रक्रियामा आ उने भयो । किनभने मुख्य दलहरु र सरकारले उसको माग संवोधन गरेको छ । अब नयाँ संविधानकालागि बहस र छलफल चल्ने छ । कस्तो संविधान बनाउने ? संविधानमा के कस्ता प्रावधानहरु राख्ने ? अब त्यसमा आ आफ्ना स्वार्थ र दलका मान्यता अनुसार तिब्र बहस च्ल्ने छ । नयाँ बन्ने संविधानले पक्कैपनि बिदेशमा बस्ने नेपालीहरुलाई प्रभाव पार्छ । प्रवाशी नेपालीहरुपनि अब बन्ने नयाँ संविधानका हरेक प्रक्रितिकामा कहिँ न कहिँ कुनै न कुनै माध्यमले संलग्न हुनै पर्छ । तर त्यसमा बहस र चिन्तनमनन पर्याप्त हुन सकेको देखिन्न । 

नेपालका आदीवाशी जनजाति र आजको आवश्यकता

  • रामबहादुर गुरुङ / वेल्जियम

ram-bahadur-gurung-belgium-1212नेपालको आदीवाशी ‘कुन कुन समुदाय हुन ?’  भन्ने विषयमा एक खाले वौद्धिकहरुले हिन्दुहरुनै भएको तर्क पेश गरेका छन । ति हिन्दुहरु प्राचिन नेपाल खाल्डो अथवा वर्तमान काठमाडौं उपत्यकामा परापूर्वकाल देखी बसोबास गरेको आधार बनाएका छन । प्राचिनकालमा काठमाडौं उपत्यकानै नेपाल थियो । तर वर्तमान नेपाल त पृथ्विनारायण शाहले गरेको सामारिक एकिकरण पछिनै बनेको हो । यसकारण वर्तमान नेपाल बन्नुपूर्व यो भुगोलको बिभिन्न क्षेत्रमा बिभिन्न खाले समुदायले आफ्नो राज्यसत्ता संचालन गरेका थिए । यद्दपी ती राज्यसत्ताहरु विकासको क्रममानै थिए भने कुनै निक्कै बिकसित पनि थिए ।

ती आदीवाशी जनजातिका राज्यसत्तामा उनिहरुले आफ्नै भाषा,धर्म,संस्कृतीको विकास गरेका थिए । यद्दपी त्यो विकास उतिवेलाको भारतमा विकसित सभ्यताको तुलनामा निम्नकोटीकोनै थियो होला । तर त्यसको पूर्ण विकास नहुँदै तत्कालिन भारतमा मुगल आक्रमण झेल्न नसकी आफ्नो ज्यान बचाउन तराइको घना जंगल पार गदै यो पहाडी भुगोलमा शरणार्थीको रुपमा विचरण गर्न थालेका हिन्दू रजौटाहरुले पछि विस्तारै कौटिल्य निती प्रयोग गर्दै आदीवाशी जनजातिहरुको राज्य हड्पेर उनिहरुनै शासक हुन थालेको र आदीवाशी जनजातिहरु चाहीँ रैती हुन पुगेको घटना गोर्खा लिगलिगको घले राज्यलाइ द्रव्यशाहले जालझेल गरेर हडपेको इतिहांसले प्रमाणित गर्दछ ।