फोटोमा जिवजन्तु (१२ औं भाग)

469ef02e-6078-4e13-a123-630493aa7bcb-2060x1335

उत्तर पश्चिम चीनको किङघाई प्रान्तस्थित किङघाई तालमा फ्यालफ्याले चराहरु । फोटो – झाङ होङसियाङ  / कोर्बी 

फ्रान्सेली सांसदसित पाँच मिनेट

ob_ff2b8f_michel-terrot-adhere-a-la-manif-pour-tous-020214गत शनीवार फ्रान्सको लियों शहरस्थित एक हलमा हामी पुनेको प्यान्ट डकुमेन्ट्री हेर्दै थियौं । डकुमेन्ट्री देखाउने हल अँध्यारो पारिएको थियो । द्रिश्यहरु राम्रोसित देखिउन् भनेर । म एक कुनामा उभिएको थिएँ पछिल्तिर । सिटको क्षमता भन्दा दर्शक बढि भएकाले बस्ने कुर्सी अपुग भएको थियो । मलाई कार्यक्रम आयोजक संस्थाका एक सदस्यले हातको इशाराले बोलाए । एक जना फ्रान्सेली सांसद मलाई भेट्न आएका रहेछन्, मिसेल तेरो । उनलाई थाह रहेछ, यो कार्यक्रम ‘ददि सापकोटाको सम्मान’ मा आयोजना गरिएको हो भन्ने । त्यसैले उनी मलाई भेट्न भनेर छोटो समय निकालेर आएका रहेछन् ।

फ्रान्सेलीहरु माझ नेपाली कार्यक्रमको भिडियो रिपोर्ट

गत शनीबार लियोंमा नेपाली कार्यक्रम थियो । नेपाली कार्यक्रममा धेरै गतिबिधी भए, छोटो समयमै । फ्रान्स, स्विजरल्याण्ड र बेल्जियमबाट यो कार्यक्रम सफल बनाउन आएका नेपाली कलाकारहरुले कार्यक्रममा आएका फ्रान्सेलीलाई लोभ्याए । कार्यक्रम कस्तो भएको थियो त ? कार्यक्रमका सबै झलकहरु राख्न संभव नभएपनि निराजन श्रेष्ठले बनाएको भिडियोमा मुख्य झलकहरु हेर्नुस् ।

भब्य भयो फ्रान्सको लियों शहरमा नेपाली कार्यक्रम

1

फ्रान्सको लियों शहरमा आयोजना भएको नेपाली कार्यक्रमले धेरै फ्रान्सेलीलाई मोहित पारेको छ । नेपाली बाँसुरी, झु र्‍ रा, मादल, गित, न्रित्य र नेपालमा भूकम्प जाँदाको अवस्था र एक वर्ष पछिको अवस्थाबारे गरिएको प्रस्तुतिले फ्रान्सेलीहरुलाई मोहित पारेको थियो । माओवादी द्वन्द कालमा पश्चिम नेपालको बाजुरामा नेपाली सेनाले माओवादी भन्ने आरोप लगाउँदै हत्या गरिएका गाउँलेका बारेमा बनाइएको मोहन मैनालीको ‘पुनेको ट्राउजर’ डकुमेन्ट्रीले केहि नेपाली र थुप्रै फ्रान्सेलीका आँखाबाट आँसु खसायो ।

सुधारको प्रयास आफैबाट

 – धरम के.सी.
dharam-kcबैदेशिक रोजगार क्षेत्रका बिकृति, बिसंगति र सुधारबारे धेरै लेखियो, धेरै बोलियो पनि । अबका दिनमा थोरै लेख्ने, थोरै बोल्ने र थोरै भएपनि सुधारतर्फ ठोस काम पनि गर्ने अठोट गरें । यसैबिच म संलग्न संस्था (NRNA)ले यही क्षेत्रको बिशेष जिम्मेवारी पनि दियो । कार्य योजना, कार्यदल र कार्यतालिका नै बनाएर निश्चित काम गर्ने रोडम्याप तयार पारियो । 
 
फ्नो कर्मभूमिमा तिनै बस्तुस्थितीहरूलार्इ लिपिबद्ध गर्न एनरएनए साउदीले श्रमिक सर्वेक्षणलार्इ एउटा अभियानकै रूपमा अघि सारिसकेको थियो, अद्यापी चलिरहेको छ । अगुवा साथीहरूका बिच एउटा समझदारी बन्यो  हामी सबैले यो सर्वेक्षण हाम्रा फ्नै कम्पनीहरूबाट गरर सुधारको प्रयास तथा थालनी पनि त्यहींबाट नै गरम कार्यरत कम्पनीले मुलतः नेपाली दूतावास रियादले तोकेको न्युनतम तलबकै कारण बिगत ३ बर्ष यता कुनै पनि नयां कामदार नेपालबाट ल्याएन, बरू कम्पनी स्थापनाको ४२ बर्षमा एर बंगलादेशीका लागि (पहिलो पटक) भिषा निकाल्यो ।

यस्तो पो रैछ हिमाल पारीको गाउँ

  • गोपीचन्द्र कार्की

pixel 107 Kagbeni With Upper Mustang Beyond

धेरै अघि देखि जान मन लागेको ठाउं हिमालपारीको गाउं मुस्तांङ । यसपाला नयां बर्षको पहिलो हप्तामै पुग्ने मेसो मिल्यो । नेपालीहरु प्राय तीर्थस्थलका रुपमा भारतका विभिन्न स्थानमा पुग्ने चलन आजको हैन । हिजो भन्दा अहिले समय अलि फेरिएको छ । नेपालीहरु नेपालका धेरै तीर्थस्थल या मठमन्दिरमा पनि घुम्ने चलन विस्तारै विकसित हुंदैछ । यदी तीर्थस्थल नभैदिएको भए सायदै यति धेरै मानिस त्यहां पुग्ने थिएनन् । हाइकिङ वा ट्रेकिङको बानी धेरै नेपालीमा अझै परेको छैन । त्यसैले दुख सास्ती खाएर नयां नयां ठाउकों, भू बनोट, सामाजिक रहन सहन, हावापानी बुझ्ने हिसाबले पदयात्रा गर्ने मेसो अझै बनेको छैन, यसको अर्थ सुरुवातै नभएको भने हैन मेलो अगाडि भने पक्कै बढेको पाइन्छ । मलाई पनि यसपटक तीर्थ पुग्ने समुहको बीचमा वसेर हिमालपारीको गाउं पुग्ने अवसर मिल्यो । देवता होलान् नहोलान् वा धर्म होला नहोला त्यो अर्को पाटो भयो । तर त्यससंगको सामिप्यका कारण भने मेरो थोरै दिनको यात्राले पनि नेपालको भौगोलिक अवस्थाको धेरै कुरा जानकारी गरायो । भूवनोट र सडक बाटो अनि ठाउं थलोको बारे केही जानकारी मिल्यो । त्यो काम हिमालपारी रहेको गाउंमा अवस्थित मुक्तिनाथलेनै मिलाएका हुन् यसमा हिचकिचाउनु पर्ने कुरा छैन ।

फ्रान्समा नेपाली कार्यक्रम, हुने भो भब्य

13082048_10206701100510741_660017569_n

फ्रान्सको लियों शहरमा यहि अप्रिल ३० का दिन नेपाली कार्यक्रम हुँदै छ । कार्यक्रम भब्य हुने देखिएको छ । किनभने यो कार्यक्रममा भाग लिन युरोप भरिका नेपाली कलाकारको न्रित्य प्रतिस्पर्धामा प्रथम भएकी यदिना केसी आउँदै छिन् । उनले कर्यक्रम हुनु अघि केहि समय अन्य कलकारलाई कसरि प्रस्तुत हुने भनेर सिकाउँदैपनि छिन्, केहि समय । त्यसैगरि बेल्जियममा न्रित्यमा नाम कमाएकि आचल श्रेष्ठपनि सहभागि हुँदै छिन् । एन आर एन स्विजरल्याण्डका निवर्तमान अध्यक्ष धर्म गुरुङले मन चुँडालेर धरधरी रुवाउने गरि बाँसुरीको धुन बजाउँछन् भन्ने धेरैलाई जानकारि छैन । राम परियारले मादल बजाएर धेरैलाई छक्क पार्छन् भन्ने झन कमैलाई जानकारि छ । निराजन श्रेष्ठ तबेला, गितार, मादल सबै बजाउँछन् । त्यो भन्दा बढि जुनपनि गितमा न्रित्य गर्न सक्छन् भनेर थाह पाउनेपनि कमै होलान् । यो कार्यक्रममा यि सबैको उपस्थिति हुने छ ।

चर्चित फोटोग्राफरलाइ ठग्नेले पटक पटक अर्थमन्त्री हुँदा के सम्म ठगेन होला ?

पूर्व ग्रिहमन्त्री डा रामशरण महतले वरिष्ठ फोटोपत्रकार मिन बज्राचार्यलाई ठगेछन् । जन आन्दोलनका बेला ज्यान बाजी राखेर, जोखिम लिएर उनले खिचेका तस्विर लिए । इन् डिफेन्स अफ डेमोक्रेसी भन्ने किताब लेखे । त्यो पुस्तकको मुखप्रिष्ठ (कभर) मा मिनले खिचेको चर्चित तस्विर राखे । त्योपनि उनले खिचेको तस्विरलाई तोडमरोड गरेर राखे । मौलिक देखाउन वास्तबिक फोटोमा रङ धेरै हलेर पुस्तकमा राखे । ति तस्विरहरुको पैसा त महतले तिरेनन । पुस्तक बिमोचन हुँदा तस्विर उपलब्ध गराउने बज्राचार्यको नामसम्म लिएनन् । मुखै फोरेर डा महतसित उनको हस्ताक्षर सहितको एक प्रती पुस्तक बज्राचार्यले माग्दासमेत उनलाई छली छली हिँडे तर पुस्तकपनि दिन सकेनन् । एक जना वरिष्ठ पत्रकारलाई ढाँटे, छले र केहि तस्विर ठगे । देशको चर्चित पत्रकारलाई त यसरि ठग्नेले पटक पटक अर्थमन्त्री हुँदा कतिलाई ठग्यो होला ? मिलाएर देशको के सम्म खाएन होला ? कतिलाई धोका दियो होला ? पुस्तक छपाएर अर्काको फोटो प्रयोग गरेर पारिश्रमिक समेत ठग्नेले देशको ढुकुटीमा कति ठगी गर्‍यो होला ? मिन बज्राचार्यको दुखेसो सुन्नुस् ।

डेनमार्कको सडकमा घन्काए नेपालीले पञ्चे बाजा

नेपालमै पञ्चेबाजाको प्रचलन घट्दै गएका बेला युरोपमा भने यसको रहर, आकर्षण र चाख भने फैलिँदो छ । डेनमार्कको कोपहेगन शहरमा त्यहाँका नेपालीले पञ्चेबाजा घन्काएका छन् । पञ्चबाजा कोपनहेगन शहरको मूल सडकमै घन्काएर पञ्चेबाजाको तालमा न्रित्यपनि देखाएका छन् । आफ्नो भाषा, संस्क्रिति, भेषभुषा र नेपालको संस्क्रितिको एक महत्वपूर्ण पाटोलाई परदेशमा चिनाउन र आफ्ना सन्ततीहरुलाईपनि त्यसमा पारंगत बनाउन यसरि पञ्चेबाजा बजाएको आयोजकहरुको भनाई छ । आफ्नो भाषा, संस्क्तिति र पहिचानलाई संरक्षण र संवर्धन गर्न पहिलेदेखिनै लागिपरेका कोपनहेगन निवाशी पूर्ण बन्धनको संयोजकत्वमा भएको थियो ।  तर यो कार्यक्रम नेपाललाई सहयोग जुटाउनकालागि नेपालप्रेमी डेनिसहरुले गरेका थिए ।  बाजाको ब्यवस्था भने बाजा समूह डेनमार्कले गरिदिएको जानकारि समूहका मुक्तिराम चापागाईले दिएका छन् । बाजा समूह डेनमार्कमा २५ जना सदस्य छन् । तिनैले नेपाली बाजाको प्रचारप्रसार र संरक्षणमा मूल भूमिका खेल्छन् । सहयोग गर्छन् । यिनलाई सहयोग गर्ने अन्य कलाकारपनि छन् । यो बाजा समूह छिट्टै आधिकारिकरुपमा दर्ता हुने तरखरमा रहेको जानकारिपनि चापागाईले दिएका छन् । यस अघि पूर्ण बन्धनकै नेत्रित्वमा कोपनहेगनकै सडकमा देउसी र भैलोपनि खेलेर डेनिस नागरिकहरुलाई अचम्मित पारिएको थियो ।

कालाकारका नाममा ठग्ने पत्नी ढोकामा लुक्ने, पती अस्पत्तलबाटै प्रहरी फन्दामा

roma-chiran

भ्याड नेपाल भन्ने संस्था खोलेर सोझासाझालाई ठग्दै आएकि रोमा न्यौपाने लुकी लुकी हिँड्थिन । किनभने उनका पती चिरन पोख्रेल (वास्तबिक नाम, चिरन्जिवी पोख्रेल) लाई पुनराबेदन अदालतले पक्राउको आदेश दिएको थियो । एक खुट्टाले नाचेर नाम कमाउन सफल भएकी रोमा न्यौपानेले आफ्नो लोकप्रियतालाई भजाएर पतीलाई अगाडि सार्दै ठगीका अनेक धन्दा गरेकि थिईन । गैह्र कानुनी रुपमा अनेक संस्था खोलेर त्यसैका नाममा ब्यापारिक साझेदार बनाउने र रकम असुलेर बिचल्ली पार्ने गरेपछि अदालतमा मुद्दा परेको थियो । अदालतले रोमाका पती चिरनलाई पक्राउ गरेर जेल हाल्ने निर्णय सुनाएको थियो । तर प्रहरीका आँखा छल्न रोमा र उनका पती पोख्रेल डेरा छोडेर लुक्दै हिँडेका थिए । तर यहि हप्ता प्रहरीले उनीहरुको डेरामा छापा मार्दा लक्ष्मी ढोकाको पछाडी लुकेको फेला पार्‍यो । उनलाई पक्राउ पूर्जी नभएकाले समातेन, केरकार गर्‍यो । तर सोहि दिन उनका पती चिरनलाइ भने मनमोहन अस्पत्ताल स्वयम्भुबाट प्रहरीले पक्राउ गरेको छ ।